Về nhà số 2 - Đừng để đời trôi qua

"Không phải chúng ta có quá ít thời gian để sống, nhưng là chúng ta phung phí quá nhiều thời gian."

Con người thường than phiền rằng đời quá ngắn. Ta ước có thêm vài năm để hoàn thành những điều còn dang dở, để ở bên người mình yêu, để sống chậm giữa một thế giới luôn vội. Nhưng Seneca nhìn theo một hướng khác. Điều thiếu không phải là thời gian. Điều thiếu là sự tỉnh thức để sống trọn thời gian mình đang có. Ít ai đánh mất cuộc đời chỉ trong một biến cố lớn. Phần lớn đánh mất nó từng ngày, giữa những bận rộn không cần thiết. Ta dễ hy sinh điều quan trọng cho điều khẩn cấp; dành nhiều sức lực để gây ấn tượng với người khác hơn là chăm sóc chính tâm hồn mình. Đến khi ngoảnh lại, điều khiến ta tiếc nuối không phải là đã sống quá ít năm, mà là quá nhiều năm chỉ lặng lẽ trôi qua. Thời gian là tài sản duy nhất không thể hoàn lại. Tiền bạc mất còn có thể kiếm. Danh vọng mất có thể gây dựng. Nhưng mỗi buổi chiều khép lại là một phần đời đã vĩnh viễn đi qua. Không ai biết mình còn bao nhiêu buổi sáng để thức dậy. Ý nghĩ ấy không làm cuộc sống u ám. Nó chỉ nhắc ta đừng sống như thể ngày mai là điều đương nhiên. Một đời người không được đo bằng số năm đã trôi qua, mà bằng mức độ hiện diện trong từng năm tháng ấy. Có những cuộc đời ngắn ngủi nhưng vẫn để lại ánh sáng lâu bền. Cũng có những cuộc đời rất dài, nhưng chỉ giống như một chiếc lá trôi theo dòng nước: có chuyển động, mà không có hướng đi. Điều đáng sợ nhất không phải cái chết đến quá sớm. Điều đáng sợ là một ngày chợt nhận ra mình đã tiêu gần hết cuộc đời để chuẩn bị sống, trong khi chưa bao giờ thật sự bắt đầu.